Du lịch
Lễ hội ở Giao Thủy khá đa dạng và phong phú với hơn 20 lễ hội cổ truyền lớn, nhỏ trong bốn mùa xuân, hạ, thu, đông. Mỗi lễ hội mang một nét tiêu biểu và giá trị riêng, nhưng bao giờ cũng hướng tới một một đối tượng linh thiêng cần được suy tôn như những vị anh hùng chống ngoại xâm, những người có công dựng làng, lập ấp, chống thiên tai...

Với tư tưởng "uống nước nhớ nguồn, ăn quả nhớ người trồng cây", ngày hội diễn ra sôi động là cầu nối giữa quá khứ với hiện tại, làm cho thế hệ trẻ hôm nay hiểu được công lao tổ tiên, thêm tự hào về truyền thống quê hương mình. Đặc biệt, lễ hội ở Giao Thủy gắn bó với làng xóm, địa danh, vùng đất như một thành tố không thể thiếu vắng trong đời sống cộng đồng nhân dân. Bởi phần lớn các lễ hội ở Giao Thủy thường gắn với lịch sử mở đất, quai đê lấn biển, tưởng nhớ người có công khai hoang dựng làng, lập ấp nên các trò vui chơi ở lễ hội thường có nguồn gốc từ lao động sản xuất, phản ánh sức mạnh của con người chinh phục thiên nhiên như: đấu vật, đấu võ, bơi chải, cà kheo, kéo co.....
Cũng như các lễ hội ở trên cả nước và tỉnh Nam Định nói chung, lễ hội truyền thống ở Giao Thủy thường gắn với các đình, đền chùa và những nhân vật thờ tại các di tích. Sau đây Văn hóa- Du lịch Giao Thủy xin được giới thiệu với độc giả một số lễ hội truyền thống tiêu biểu trên địa bàn huyện Giao Thủy:

* Lễ hội Đình Kiên Hành, xã Giao Hải (ngày 5- 6 tháng Giêng âm lịch): 

Ngay trong những ngày tết vào ngày mùng 5 và mùng 6 tháng Giêng, Đình Kiên Hành đã tổ chức lễ hội kỷ niệm ngày các ông tổ về đây xây dựng quê hương mới. Đây là lễ hội đầu năm thu hút sự tham gia của đồng bào theo đạo Phật giáo và Công giáo. Sáng mùng 5 lễ hội được bắt đầu bằng một nghi lễ rước kiệu từ đình làng ra ngôi Miếu Bách Linh cách đình làng khoảng 1,5 km tương truyền là nơi chôn cất, tưởng nhớ những người đã hi sinh trong quá trình khai hoang lập ấp. Tại Miếu Bách Linh sẽ tổ chức lễ dâng hương, cầu siêu cho những người đã ngã xuống  vì mảnh đất quê hương. Kết thúc các nghi lễ tế lễ tại miếu Bách Linh, nhân dân lại tổ chức rước kiệu về đình làng để tổ chức nghi thức chính thức của ngày lễ hội. Tại đình làng bên cạnh các nghi lễ tế cáo yết, tế nam quan, nữ quan, ban tổ chức còn tổ chức lễ mừng thọ các cụ già cao tuổi trong làng nhằm tôn vinh truyền thống uống nước nhớ nguồn, kính trọng tuổi già.




Nhiều đô vật Giao Hải giành thành tích cao tại các giải thi đấu của tỉnh
(Ảnh: Chu Thế Vĩnh)

Ngày mồng 6 là ngày tổ chức các cuộc thi tài của các trò chơi dân gian như chọi gà, đấu vật, bơi chải…Trong các trò chơi dân gian được tổ chức tại đình thì thu hút đông đảo sự tham gia cổ vũ nhất là trò chơi bơi chải được tổ chức ở một đoạn sông Chỉ Nam dài 1 km. Đây là một môn thi đề cao sức nhanh, mạnh, sự khéo léo cùng sự phối hợp đoàn kết đồng đội. Hàng năm tại đây có 4 thuyền chải, thường có từ 8 đến 12 đội tham gia của các đội chải nam, chải nữ, chải thiếu niên. Trong các đội thi bơi chải hàng năm bên cạnh các đội thi của thôn Kiên Hành còn có sự  tham gia của các đội thi thôn bên cạnh do đó thu hút hàng nghìn người tham gia cổ vũ. Ngoài ra môn vật dân tộc cũng là một thế mạnh của Giao Hải. Môn vật tại đây vốn có truyền thống phát triển từ lâu đời với từng đô vật từng đoạt giải toàn quốc thời phong kiến. Hiện nay đội tuyển vật của Giao kHải vẫn rất phát triển với mọi lứa tuổi, liên tục giật các giải cao trong các phong trào thi đấu thể thao của tỉnh. Dịp lễ hội chính là dịp giao lưu học hỏi kinh nghiệm, thưởng thức những đòn đánh hay của những  ai yêu môn thể thao này. Buổi chiều mùng 6 ban tổ chức sẽ tổ chức tổng kết lễ hội, trao phần thưởng cho các đội đạt giải, xen kẽ là các tiết mục hát chèo, hát văn của nhân dân địa phương.

* Lễ hội Đền chùa Thanh Khiết, xã Giao Yến: (Ngày mồng 6 tháng Giêng âm lịch):
Giao Yến một vùng đất giàu truyền thống lâu đời lễ hội là một hình thức sinh họat văn hóa bổ ích, không chỉ đáp ứng nhu cầu tín ngưỡng tâm linh mà còn là dịp để dân làng tri ân công đức của các vị tiền nhân đã có công dựng đất. Vào ngày 6 tết âm lịch tại di tích lịch sử văn hóa Đình chùa Thanh Khiết thường diễn ra lễ yến lão. Mở đầu ngày hội, dân làng tổ chức rước kiệu bát cống của thành hoàng Triệu Việt Vương cùng kiệu của các dòng họ đi xung quanh làng. Đám rước bao gồm nhiều thành phần, đi đầu đoàn rước là đội đánh gậy dẹp đường với trang phục đầu vấn khăn, mặc quần áo dài đen thắt lưng màu đỏ, chân quấn xà cạp, tay cầm gậy vừa múa vừa dẹp đường. Sau đội múa gậy là đội cờ thần, tiếp đến là đội phụng nghinh các cỗ kiệu bát cống, bát biểu. Tiếp sau là phường bát âm với các loại nhạc cụ cổ truyền. Theo cùng đoàn rước là các lão ông, lão bà và đông đảo nhân dân tới tham gia. Ở hai bên đường rước nhiều gia đình, dòng họ bày nhang án, đặt lễ trước cửa bái vọng đức thánh. Khi đoàn rước quay trở lại đền là nghị thức bắt đầu được cử hành


Chọi gà tại lễ hội Đình chùa Thanh Khiết
(Ảnh: Mai Quốc Cách)

Song song với các nghi thức tế lễ, hội làng còn tổ chức các trò chơi dân gian như: chọi gà, tổ tôm điếm… Đặc biệt ở lễ hội này là trò chơi đi “cà kheo” đây là trò chơi dân gian đã được truyền tụng tại địa phương từ bao đời đến nay vẫn được dân làng duy trì và phát triển. Trò chơi cà kheo trong ngày hội làng xuất phát từ đặc điểm lao động của đông đảo ngư dân trong vùng làm nghề đánh bắt cá tôm để sinh sống. Muốn đánh bắt được nhiều cá ngư dân phải lội ra xa để rải lưới, do vậy trò chơi đi cà kheo trong ngày hội nhằm diễn tả lại những công việc làm ăn vất vả xưa kia của dân làng. Trò chơi đi cà kheo trong ngày lễ hội truyền thống tại Đình làng Thanh Khiết đã góp phần làm tăng them mối đoàn kết trong lao động và sản xuất của cư dân nơi đây.

* Lễ hội làng Hòe Nha, xã Giao Tiến (Ngày 14- 15 tháng Giêng âm lịch):

Lễ hội vào trung tuần Tháng Giêng ngày 14,15 tháng Giêng (âm lịch) tại cụm di tích lịch sử văn hóa cấp Quốc gia làng Hòe Nha, xã Giao Tiến là họat động văn hóa truyền thống lâu đời kế thừa và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc Việt Nam. Đó là dịp để tầng lớp nhân dân trong xã và bà con quê hương Giao Tiến ở khắp mội miền Tổ Quốc về quê hương thành kính dâng hương, nhớ về cội nguồn, ghi công ơn, công lao xây dựng làng xã của các bậc tiền bối. Đồng thời đó cũng là dịp vui chơi hoạt động văn hóa cổ truyền đã có từ lâu đời ở Giao Tiến. Vào ngày 14 tháng Giêng cuộc thi bơi chải trên sông quanh làng đã thu hút rất nhiều đội chải tham gia trong sự cổ vũ nhiệt tình của nhân dân trong và ngoài xã. Đến chiều ngày 14 tháng Giêng 3 khu di tích (Đền chùa thôn Chính, đền chùa thôn Trung, đền chùa thôn Thượng) tổ chức lễ cáo yết tại di tích, đón tiếp nhân dân và khách thập phương về thắp hương và lễ bái. Điều đặc biệt ở Giao Tiến là ngày 15 tháng Giêng bao giờ cũng rước kiệu quanh làng vòng qua 3 di tích trên. Sau khi rước về Đền chính để tế lễ các kiệu của các thôn quay trở về di tích của thôn mình để tiến hành chiêm bái.


Rước kiệu tại lễ hội làng Hòe Nha
(Ảnh: Như Quỳnh)

Việc tổ chức hội làng đầu xuân ở Giao Tiến nhằm phát huy giá trị và giữ gìn  truyền thống quý báu. Đồng thời cũng là dịp tạo điều kiện cho tất cả người dân Giao Tiến hiến kế, hiến công, huy động tài lực, vật lực để tu sửa, tôn tạo, xây dựng các khu di tích lịch sử văn hóa và các công trình phúc lợi của làng xã ngày càng khang trang đẹp đẽ, tạo điều kiện bảo quản gìn giữ truyền thống quê hương cho các thế hệ con cháu mai sau.

* Lễ hội Đền chùa Diêm Điền, xã Bình Hòa (ngày 19 tháng Ba âm lịch):

Di tích lịch sử cấp Quốc gia Đền chùa Diêm Điền có rất nhiều ngày lễ, ngày giỗ liên quan đến di tích. Đó là ngày sinh, ngày hóa của các vị thánh thờ ở Đền, ngày kỵ của các vị tổ, ngày giỗ của các vị hậu thần và ngày Phật Đản ở chùa.

Lễ hội Đền chùa Diêm Điền (Ảnh: Đinh Trung Thành)

 Tại Đền Diêm Điền hoạt động tín ngưỡng tôn giáo chỉ diễn ra trong một ngày còn lễ hội chính quan trọng nhất diễn ra vào ngày 19 tháng 3 hàng năm. Hội thường diễn ra từ 3 đến 5 ngày đây là ngày kỷ niệm các ông tổ lần đầu tiên đặt chân đến mảnh đất này để bắt đầu tiến hành công cuộc khẩn hoang lấn biển. Sáng ngày 16 dân làng tổ chức rước từ Đền Hạ lên Đền Thượng. Đoàn rước bao gồm hàng chục lá cờ ngũ hành đi đầu rồi đội ngũ rước bát biểu, trùy đồng, phủ việt, đội trống, dàn nhạc, bát âm, đội kiệu bao gồm bốn năm chiếc kiệu bát cống song loan, tham gia đoàn rước còn có lão ông, lão bà, các chức sắc ở địa phương và dân làng. Âm thanh rộn rã màu sắc rực rỡ của đám rước dưới bầu trời mùa xuân đã góp phần làm sôi động một vùng quê .

Sau khi đoàn rước đã yên vị tại Đền, dân làng tổ chức tế lễ. Trong những ngày hội còn nhiều trò chơi diễn ra liên tục như thi chọi gà, đánh tổ tôm điếm, đấu vật  và đấu võ nhưng vui nhất và có sức hấp dẫn nhất là thi đấu cờ người… Sân cờ gồm 3 cô gái trẻ đẹp tuổi từ 15 đến 17 chưa có gia đình ăn mặc rực rỡ ngồi làm quân. Hai tướng bà thường là những cô gái con nhà khá giả có đều kiện hỗ trợ cho đội cờ trong quá trình tập luyện. Đội cờ Diêm Điền trước đây bao giờ cũng có một đội ngũ trẻ đẹp, trình diễn duyên dáng và bao giờ cũng tạo cho hội xuân của địa phương một sức hút mạnh mẽ…

Trong thời đại ngày nay, nước ta đang trong quá trình hội nhập với quốc tế nhưng Đảng ta đã xác định rõ mục tiêu “Xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc” thì việc gìn giữ, phát huy những nét đẹp trong lễ hội ở vùng đất Giao Thủy là một việc làm rất quan trọng không chỉ của riêng ngành văn hóa nhằm bảo tồn những nét văn hóa bản địa đặc trưng qua đó góp phần làm phong phú thêm cho kho tàng di sản văn hóa của dân tộc./.

Nguồn: giaothuy.namdinh.gov.vn

Đã xem 46868 lần ,cập nhật lúc 16/02/2012 4:49:58 CH
Video
Thời tiết

   Gía vàng 9999
Mua vào
Bán ra
   Tỷ giá
Dịch vụ Du lịch